Consumentenonderzoek wijst uit: hybride warmtepomp is sweetspot voor de warmtetransitie

De nieuwe thema uitgave energietransitie van de Monitor Duurzaam Leven van Milieu Centraal verschijnt op een veelzeggend moment. Niet alleen in Nederland, maar ook in andere Europese landen groeit de aandacht voor warmteoplossingen die betaalbaar, uitvoerbaar en toegankelijk zijn voor bestaande woningen. De recente Duitse koers voor gebouwmodernisering is daarvan een duidelijk voorbeeld: hybride verwarmingssystemen krijgen daar expliciet ruimte binnen een technologie open aanpak van de warmtetransitie.

De belangrijkste conclusie uit dit onderzoek onder consumenten sluit nauw aan bij deze ontwikkeling: veel huishoudens staan open voor verduurzaming, maar zetten de stap nog niet. Niet omdat de bereidheid ontbreekt, maar omdat kosten, onzekerheid, complexiteit en zorgen over comfort of netcongestie verduurzaming in de praktijk vertragen. Milieu Centraal concludeert dat duurzaam gedrag vooral vraagt om betere randvoorwaarden: praktisch haalbaar, betaalbaar en vanzelfsprekend.

Milieu Centraal benoemt de hybride warmtepomp in het rapport als sweetspot: een maatregel met duidelijke CO₂-potentie, waarvoor draagvlak bestaat, maar die nog niet breed wordt toegepast.

Uit de monitor blijkt dat 61% van de woningeigenaren openstaat voor een hybride warmtepomp. Daarmee ligt het draagvlak hoger dan voor een volledig elektrische warmtepomp of aansluiting op een warmtenet. Toch blijft de daadwerkelijke toepassing nog duidelijk achter bij het draagvlak. Dat verschil tussen openheid en daadwerkelijke uitvoering laat volgens de Vereniging voor Duurzame Warmte (VDW) zien dat hier een groot onbenut potentieel ligt.

De Europese context maakt die conclusie extra relevant. Duitsland kiest in zijn warmtebeleid nadrukkelijk voor meer technologie-openheid en praktische uitvoerbaarheid. Hybride systemen worden daarbij gezien als onderdeel van de route om bestaande woningen stap voor stap te verduurzamen. Die benadering past bij de realiteit van de gebouwde omgeving: woningen verschillen sterk, netcapaciteit is niet onbeperkt en niet ieder huishouden kan of wil in één keer naar volledig elektrisch.

“Volledig elektrisch en warmtenetten blijven belangrijk waar dat logisch en haalbaar is,” aldus Peter Cool, voorzitter van de VDW. “Maar voor een groot deel van de bestaande woningvoorraad is een stapsgewijze aanpak noodzakelijk. De hybride warmtepomp biedt huishoudens handelingsperspectief: niet wachten op het perfecte eindbeeld, maar nu beginnen met forse gasbesparing.”

VDW roept beleidsmakers daarom op om het bestaande draagvlak voor hybride warmtepompen actief te benutten. Dat vraagt om stabiel beleid, heldere communicatie, goede ondersteuning voor woningeigenaren en voldoende ruimte voor oplossingen die passen bij de woning, de wijk en de beschikbare energie-infrastructuur.

Cool: “De opdracht uit de monitor is helder: maak verduurzaming makkelijker, begrijpelijker en aantrekkelijker. De hybride warmtepomp is daarin geen omweg, maar een versneller.”